Różne znaczenia słowa „bueno” 🙂 Słowo tak proste, a posiada tyle różnych zastosowań. W dzisiejszym wpisie poznamy zastosowania słowa „bueno” w powszechnym użyciu. Poznanie ich nie tylko ułatwi Wam zrozumienie osób hiszpańskojęzycznych, ale pozwoli również komunikować się w sposób bardziej swobodny 🙂 Nie traćmy czasu, ¡a por ello!
h
j
d
s
Różne znaczenia słowa „bueno” 🙂
d
s
Według RAE (Real Academia Española)
s
’De carácter apacible y bondadoso’: «Pascual era un chico bueno» (Palou Carne [Esp. 1975]);
’gustoso o apetecible’: «La paella, para que salga buena, tiene que contener un poco de arroz “socarrat”» (Vergara Comer [Esp. 1981]);
'[persona o cosa] de calidad, que reúne todas las condiciones exigibles para cumplir bien su función’: «Se piensa que el buen escritor hace una buena novela» (Umbral Mortal [Esp. 1975]);
’sano’: «Cuando yo llegaba a ver al enfermo, me dice que ya está bueno» (Fisas Historias [Esp. 1983]); 'conveniente’: «Estar siempre encerrado no es bueno» (Gamboa Páginas [Col. 1998]). Se apocopa siempre en la forma buen cuando precede a un sustantivo masculino singular, aunque entre ambos se interponga otra palabra: mi buen amigo, un buen primer libro.
„O łagodnym i miłym charakterze”: „Pascual był dobrym chłopcem” (Palou Carne [Esp. 1975]);
„smaczny lub apetyczny”: „Paella, aby wyszła dobra, musi zawierać trochę ryżu „socarrat”” (Vergara Comer [Esp. 1981]);
„[osoba lub rzecz] o jakości, która spełnia wszystkie wymagane warunki, aby dobrze spełniać swoją funkcję”: „Uważa się, że dobry pisarz pisze dobrą powieść” (Umbral Mortal [Esp. 1975]);
„zdrowy”: „Kiedy przyszedłem do chorego, powiedział mi, że ma się dobrze” (Fisas Historias [Esp. 1983]);
„korzystny”: „Ciągle przebywanie w zamknięciu nie jest dobre” (Gamboa Páginas [kol. 1998]).
Forma „bueno” zawsze traci „o”, gdy poprzedza rzeczownik rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej, nawet jeśli pomiędzy nimi występuje inne słowo: mój dobry przyjacielu, dobra pierwsza książka.
d
BUENO,-A
G
bueno,-a oznacza dobry,-a
Inne znaczenia „bueno,-a” to:
g
ładny,-a buen tiempo → ładna pogoda
właściwy,-a es una buena idea → to dobry/właściwy pomysł
łatwy,-a el libro es bueno de leer → tę książkę łatwo się czyta
przyzwoity,-a es un buen hombre → (on) jest przyzwoitym (dobrym) człowiekiem
dobrotliwy,-a ¡Tu abuela es tan buena! → Twoja babcia jest taka dobrotliwa!
grzeczny,-a ¡Qué niña tan buena! →Co za grzeczna dziewczynka!
f
d
SER BUENO vs. ESTAR BUENO,-A
H
G
SER BUENO = ESTAR BUENO
d
Ser bueno oznacza cechę stałą, niezmienną. Jeśli ktoś o Was powie, że „eres buena persona” to mówi, że jesteście dobrym człowiekiem. Trudno zmienić dobry charakter na zły 😀 Życie robi różne niespodzianki i pewnie jest to możliwe. „Es que Marta siempre fue buena persona… No sé que le pasó para cambiar tanto.” (Marta zawsze była dobrą osobą… Nie wiem co jej się stało, że tak bardzo się zmieniła.). Zmiana tej cechy jest zaskoczeniem, nie spodziewamy się jej, ponieważ traktowaliśmy ją jako stałą.
Przykłady:
No puedes llegar al Cielo por tratar de ser bueno. 😀 Nie możesz dostać się do nieba, próbując być dobrym. → Hay que ser bueno y no solamente tratar de serlo 😉
El hombre puede ser bueno, pero no necesariamente sus hijos. Człowiek może być dobry, ale niekoniecznie jego dzieci.
Ten przykład pochodzi od naszych szefów: No basta con ser bueno, hay que ser irreprochable. Nie wystarczy być dobrym, trzeba być nienagannym.
Przykład pułapka: El hombre no es un ser bueno por naturaleza, necesita sentir el peso de la disciplina civilizadora. Człowiek z natury nie jest dobrą istotą, musi poczuć ciężar cywilizacyjnej dyscypliny. → W tym przykładzie ser występuje jako rzeczownik, który oznacza „istotę” = Es un ser importante (Jest ważną istotą).
w
s
A teraz przejdźmy do ESTAR BUENO:
Kiedy ktoś Wam powie, że „estás buenísimo,-a” 😀 To oznacza, że jesteście seksi, hot, zajebiści, ale tylko i wyłącznie fizycznie 🙂 Taki komplement niskich lotów barowo/dyskotekowy. Często takie komentarze kieruje się w kierunku grupy policjantów przez grupę podchmielonych pań w wieku 40+ 😀
To o osobie, a gdy mówimy na przykład o jakimś daniu to:
¿Está bueno este filete? Czy ten filet/kotlet jest dobry/smaczny?
Możemy odpowiedzieć:
Sí, está bueno. Tak, jest dobry/smaczny.
Está buenísimo. Jest bardzo dobry/smaczny.
Natomiast jeśli naszą odpowiedzią będzie:
Bueno (przeciągle bueno) oznacza, że się wahamy i nie wiemy co powiedzieć, albo, że odpowiedz raczej nie będzie twierdząca:
g
Bueno… He comido mejores. Cóż… jadłem lepsze.
Bueno… No es que haya sido muy fresco. Cóż… Nie, żeby był pierwszej świeżości.
Bueno… No ha estado mal pero tampoco me ha gustado. Cóż… Nie był zły, ale też za bardzo mi nie smakował.
g
h
A CO Z BUENOS DÍAS, BUENAS TARDES, ADIÓS
h
g
Bardzo, ale to bardzo częste przywitanie w ciągu całego dnia to „BUENAS„. Uniwersalne powitanie w sytuacjach raczej codziennych: sklep, w pracy z kolegami, na targu, na poczcie, itd.
Natomiast w miejscach, w których pracownicy czują się od nas lepsi 😀 typu skarbówka, sądy, inne urzędy raczej formalnie: buenos días (do obiadu), buenas tardes (po obiedzie)… tss. nie, po południu i wieczorem nikt w takich miejscach już nie pracuje 😉 Więc tylko buenos días.
g
h
Na pożegnanie bardzo często mówi się „BUENO” 🙂 Krótkie, zwięzłe bueno jest idealne. Akurat w tym przypadku można go użyć praktycznie wszędzie i będzie ok. Oczywiście, jeśli mamy ochotę nic nie stoi na przeszkodzie, żeby powiedzieć „hasta luego”, „adiós”, czy na przykład baskijskie „agur” (w Kraju Basków/Nawarra). Aczkolwiek samo „bueno” jest również poprawne.
k
u
A CO ZAMIAST BUENO?
g
h
Synonimy słowa „bueno” 🙂
→ bondadoso, afable, tierno, compasivo, honrado, virtuoso, recto, justo, honesto, bonachón, servicial, benévolo, bienhechor, caritativo, humano, humanitario, piadoso, sensible, comprensivo, indulgente, amable
Antonimy: malo, perverso, injusto
→ ingenuo, cándido, simple, candoroso, inocente, crédulo, sencillo
Antonimy: malicioso, pícaro
→ útil, conveniente, oportuno, adecuado, provechoso, beneficioso, favorable, servible, ventajoso, saludable
Antonimy: inadecuado, perjudicial, inapropiado
→ agradable, gustoso, gracioso, divertido, grato, apetecible, sabroso, rico, magnífico
Antonimy: desagradable, molesto, asqueroso
A jeśli chcemy zwiększyć znaczenie „bueno” to użyjemy:
MEJOR lepszy (Mi bicicleta es mejor que la tuya. Mój rower jest lepszy od twojego.)
MÁS BUENO lepszy (La cocina francesa está más buena que la italiana. Kuchnia francuska jest lepsza od włoskiej.)
BUENÍSIMO (¡Este pescado está buenísimo! ¡Qué bueno, qué bueno! Ta ryba jest przepyszna! Ale smaczna, ale smaczna!)
s
w
ZWROTY Z „BUENO”
G
¡Buena la has hecho! (buena la has liado) Ale się urządziłeś!
dar por bueno zatwierdzić =dar el visto bueno a algo
hace bueno jest ładna pogoda
ir bueno (mieć niewielkie lub żadne szanse na sukces – ironia) → Voy buena con este examen (czyli, że raczej nie zdam :))
ir de buenas (iść z przychylnym lub przyjaznym nastawieniem) → Voy de buenas, no quiero guerra. Przychodzę w pokoju, nie chcę wojny.
por las buenas (bez przemocy i przymusu) → Ha ido con nosotros por las buenas. Poszedł z nami sam bez przymusu.
dar algo por bueno przyjąć coś za dobrą monetę
g
h